Our Health

Archive for the ‘మన ఆరోగ్యం.’ Category


తన కోపమె … 5. కోపం తో జరిగే హాని ఏంటి?

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 27, 2014 at 7:39 ఉద.

తన కోపమె … 5. కోపం తో జరిగే హాని ఏంటి? 

 

కోపం రావడం మంచిదీ కాదూ , చెడూ కాదు ! అంటే, కేవలం కోపం రావడం హానికరం కాదు ! కానీ ఆ కోపం , తమను తాము హాని చేసుకోవడం కానీ , ఇతరులకు హాని తలపెట్టడం గానీ జరిగినప్పుడు, అనేక సమస్యలు సృష్టిస్తుంది ! కోపం వ్యక్తిగత బంధాలను బలహీనం చేస్తుంది. స్వంత వారితో , లేదా స్వంత వారనుకున్న వారితోనూ , బంధువులతోనూ , స్నేహితులతోనూ , ఇట్లా మనం ఎవరెవరితో సంబంధాలు ఏర్పరుచుకుని ఉంటామో , లేదా ఏర్పరుచుకుందామని అనుకుంటామో , వారందరి దగ్గర కూడా , మనం తెచ్చుకునే కోపం , భస్మాసుర హస్తం అవుతుంది ! అంటే , అది మనకే ముప్పు తెస్తుంది ! కోపగించుకునే వారిని, ఎవరు ఇష్ట పడతారు కనుక ! ఎప్పుడూ కోపం తెచ్చుకునే వారిలో , నిర్ణయాలు తీసుకునే సమర్ధత తగ్గిపోతుంది ! దానితో, వృత్తి పరంగానూ , ఉద్యోగ పరంగా కూడా సమస్యలు వస్తాయి. వారికి మాదక ద్రవ్యాలు తీసుకునే రిస్కు కూడా ఎక్కువ అవుతుంది. 
మానసికం గా కూడా , తరచూ కోపగించు కుంటూ ఉండే వారికి , ఆందోళన పడే గుణం అంటే యాంగ్జైటీ , డిప్రెషన్ , లేదా కృంగు బాటు , ఇంకా , తమను తాము హాని చేసుకునే ప్రమాదం , లాంటి సమస్యలు ఎదురవుతాయి ! 
ఇక శారీరకం గా, అంటే శరీరానికి కలిగే హాని కూడా తక్కువ ఏమీ ఉండదు ! తరచూ కోపగించుకునే వారికి  ఉదర సంబంధమైన వ్యాధులు , అంటే కడుపులో మంట గా ఉండడం , వికారం ఏర్పడడం , ఎసిడిటీ , అంటే కడుపులో ఎక్కువ ఆమ్లాలు ఉత్పత్తి కావడం కూడా జరుగుతుంది ! ఇక రక్త ప్రసరణ విషయం లో ,  రక్త పీడనం ఎక్కువ అవుతుంది ! అంటే హై బీపీ ! దానితో పక్ష వాతం రావడానికీ , లేదా గుండె జబ్బులు రావడానికీ , అవకాశం హెచ్చుతూ ఉంటుంది ! ఎందువల్ల అంటే , కోపం  వచ్చిన ప్రతిసారీ రక్త పీడనం ఎక్కువ అవుతూ ఉంటుంది , ఇట్లా ఎక్కువ అవుతూ ఉన్న రక్త పీడనం , మెదడు లోనూ , గుండె లోనూ , మూత్ర పిండాల లోనూ ఉండే రక్త నాళాలను చిట్లింప చేస్తుంది !  ఇంకా మనకోపం , మనలో వ్యాధి నిరోధక శక్తి ని తగ్గిస్తుంది ! దానితో , తరచూ , జలుబులు రావడం , శ్వాస సంబంధ మైన వ్యాధులు రావడం  కూడా జరుగుతుంది ! 
ఎక్కువ గానూ , తరచుగానూ , కోపం తెచ్చుకుని , చీకాకు పడుతూ ఉండే వారిలో , క్యాన్సర్ వచ్చే రిస్కు కూడా హెచ్చుతుందని అనేక పరిశీలనల వల్ల తెలిసింది. దీనికి కారణం ఖచ్చితం గా తెలియక పోయినప్పటికీ , కోపం కారణం గా మన శరీరం లో జరిగే అనేక జీవ రసాయనిక చర్యలు , మన జీవ కణాలను , అస్తవ్యస్తం చేసి క్యాన్సర్ కారకం అవుతాయి ! 
వచ్చే టపాలో ఇంకొన్ని సంగతులు ! 

ఓటరు చెవుల్లో , ఈ రోజు పెట్ట బడిన పువ్వులు !

In మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 22, 2014 at 8:42 సా.

 

001

పైన అన్న మాటలన్నీ , ఈరోజు ఈనాడు నుంచి గ్రహింప బడినవి ! ఎన్నికలు సమీపిస్తున్న కొద్దీ , ఓటరు చెవులు వాచి పోయే లాగా ఇట్లా పువ్వులు పెట్టించు కోవడానికి సిద్ధ  పడాలి మరి ! 
వచ్చే టపాలో ఇంకొన్ని …. 

 


తన కోపమె … 4.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 21, 2014 at 5:20 సా.

తన కోపమె … 4. కోపం లో, మనం ఎట్లా ప్రవర్తిస్తాము ? 

కోపం లో, మనం ఎట్లా ప్రవర్తిస్తాము ? : 
మానవులకు వచ్చే కోపం, ఎప్పుడూ  అపాయ కరం కానవసరం లేదు !  మిగతా ఎమోషన్స్ లాగా కోపం కూడా ఒక శక్తి వంతమైన ఎమోషన్ !  కోపాన్ని అనేక మంది వివేక వంతులైన మానవులు , తమకు ఎంతో  ప్రయోజన కరం గా కూడా మలచు కో గలుగుతారు ! విజయులవుతారు కూడా !  అంటే, మనకు వచ్చే కోపాన్ని,  ఒక  సక్రమమైన నిర్దేశనం చేసుకుంటే , మన కోపం మనకు ఎంతో  ఉపయోగ కరం అవుతుంది కూడా ! 
ఉదాహరణ : కిరణ్ ఒక  పేద కుటుంబం లో పెరుగుతున్నాడు ! ఆకలి తో కాలే కడుపుకు కారణాలు వెదుకుతూ , లోకం తీరును పరిశీలించాడు !  నిరాశా , నిస్వార్ధ పరులు చుట్టూ ఉన్నా ,  స్వార్ధం తో నూ , మోస పూరితం గానూ , దౌర్జన్యం తోనూ , తమ ఉనికి ని చాటుతూ , అనేక అన్యాయాలనూ , అక్రమాలనూ , చేస్తూ , చేయిస్తూ , కోట్లు గడిస్తున్నఎంతో మంది  తోటి ‘ భారతీయులను ‘ గమనిస్తూ ఉంటే  , కిరణ్ కు అరికాలి మంట నెత్తి కెక్కుతుంది !  సమాజం లో చీడ పురుగుల్లా పెరుగుతున్న వారిని తలచుకున్నప్పుడల్లా , విపరీతమైన కోపం వస్తుంది , తరచూ ఉద్రేక పూరితమవుతున్నాడు ! స్థానిక రాజకీయ నేత లు తన లాంటి అనేక మంది యువకులను పోషిస్తూ తమ ‘ అక్కున చేర్చు కుంటున్నారు ! తన స్నేహితులు కొందరు , తనను కూడా వారితో చేరమని బ్రతిమాలారు ! అతి బలవంతం మీద , తన ఆదర్శాల కోసం , తాను కట్టుబడి ఉండాలనుకున్నాడు ! ఆ పరిస్థితులలో , తనకు ఉన్న ఆయుధాలు ,  తన మెదడు ! తన శ్రమా ! తన శ్రమతో , తన మెదడు కు పదును పెట్టాడు ! అందరూ నాలుగు గంటలు చదువుతూ ఉంటే , తను ఆరుగంటలు చదివాడు !  ఇంజనీరింగ్ లో సీట్ తెచ్చుకున్నాడు ! కాంపస్ ఇంటర్వ్యూ  లో సెలెక్ట్ అయ్యాడు కూడా ! తను ఇప్పుడు, నేతలతో చేతులు కలిపిన తన స్నేహితుల కన్నా , ఎంతో ఎత్తు ఎదిగాడు ! తాను  పెరిగిన ఊరికి కూడా ఎంతో కొంత సహాయం చేస్తున్నాడు , తన వారితో పాటుగా ! 
తన విద్యార్ధి దశలో , తనకు వచ్చే కోపం గుర్తుకు వచ్చినప్పుడల్లా , ఇప్పుడు కిరణ్ నవ్వుకుంటాడు ! తన కోపాన్ని,  అతి లాఘవం గా ‘ స్పిన్ ‘ తిప్పి , తన పేదరికం ‘ వికెట్ ‘ పడ గొట్ట గలిగాడనే  ఆత్మ విశ్వాసం తో కూడిన గర్వం,  ఆ నవ్వులో ఉంది ! 
ఇంకో ఉదాహరణ : ప్రమోద్ కూడా ఒక  విద్యార్ధి ! విపరీతం గా కష్ట పడి , సంపాదిస్తూ , ఏ లోటూ లేకుండా ఆప్యాయం గా పెంచుతూ ,  అందుకు ప్రతి ఫలం గా , కేవలం,  కష్ట పడి , చదువుకుని , ఒక ప్రయోజకుడు కావాలని మనస్త్పూర్తి గా ఆశిస్తూ , ఎప్పుడూ , తన బాధ్యత  ను గుర్తు చేస్తున్న తల్లి దండ్రులంటే , అమితమైన కోపం ప్రమోద్ కు  ! ఆ కోపాన్ని , పట్టుదల తో, చదవడం మీద కేంద్రీకరించ కుండా ,  ‘ ఎప్పుడూ చదువుకో మని చెండాడు తూ  ఉంటారు ‘ అని భావిస్తూ, తన తల్లి దండ్రుల మీద తన కోపాన్నీ, తన ధిక్కార భావాన్నీ, ఆ రకం గా చూపించాలని నిర్ణయించుకున్నాడు !  , ఇతర ‘ ఊక ‘ స్నేహితులతో చేరి చెడు అలవాట్లకు చేరువయ్యాడు !  ,  తన బంగారు భవిష్యత్తు కు దూరమయ్యాడు !  హాస్పిటల్ లో తన వ్యసనాలకు విరుగుడు కై, వ్యర్ధ ప్రయత్నాలు చేస్తున్నాడు !  మంచి నేటివ్ ‘ పిచ్ ‘ మీద , ‘ వాతావరణం చక్కగా ‘ ఉన్నా కూడా ,  బ్యాటింగ్ చేయలేక , సున్నా స్కోర్ తో  డక్ అవుట్  అయ్యాడు ! 
కోపమూ , దౌర్జన్యమూ ఒకటేనా ? :  కోపం అనేది  మనసు లోనూ ( లేదా మెదడులోనూ ) ఉండే ఒక అనుభూతి ( ఎమోషన్ ) ఉద్రేకం , దౌర్జన్యం లేదా అగ్రెషన్   అనేది  , మనసులో కోపాన్ని   బయటికి చూపించే ప్రవర్తన ! 
 ఉదాహరణ :  ఒక బహిరంగ సభ లో పాల్గొన్న వారు కొందరు , గొంతు చించు కుంటూ అరుస్తారు ! వారి కోపాన్ని చూపించే ప్రవర్తనలలో ఒకటి ! అంత వరకూ బాగానే ఉంది ! కొందరు ఇంకాస్త ముందుకు పోయి , ప్రత్యర్ధులను కొట్టడమో , వారి మీదా , పోలీసుల మీదా రాళ్ళు విసరడమో , తమ జేబుల్లో అగ్గి పెట్టెలు ఉంటే , తమకు కనిపించిన వాటికి నిప్పు పెట్టడమో చేస్తారు ! ఇది ఇంకో రకమైన ప్రవర్తన ! రెండు రకాలూ తమ కోపాన్ని బహిరంగ పరిచే ప్రవర్తనలే ! రెండో రకమైన ప్రవర్తన హింసాయుతం అవుతుంది కదా ! చాలా మంది కోపాన్ని , మనసులో నే పెట్టుకుంటారు ! అంటే వారు నిశ్శబ్దం గా కోప గించు కుంటూ ఉంటారు ! మన దేశం లో అనేక కోట్ల మంది ప్రజలు అట్లాంటి వారే ! వారి కోపం , తమ పరిస్థితి మీద ! తమను తోలు బొమ్మలాట ఆడిస్తున్న ,  నేతల మీద ! వారిలో ఎంతో శక్తి ఉంది ! యువత లో ఎంతో శక్తి ఉంది ! ఆమాటకొస్తే , భారత దేశం లో యాభై శాతం జనాభా, ఇరవై అయిదు సంవత్సరాల వయసు వారే  ! కానీ వారిలో ఒక స్థబ్దత ! నిర్ద్రా ణ మైన శక్తి !  ఆ యువ శక్తే , ముందు ముందు , భారత దేశం లో పరిస్థితుల  మార్పుకు దోహదం అవుతుందని ఆశిద్దాం ! 
వచ్చే టపా లో ….. 
 

 


తన కోపమె … 3.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 19, 2014 at 7:15 సా.

తన కోపమె … 3. 

మరి మనకు,  కోపం తెప్పించే కారణాలు ఏమిటి ?
మనకు కానీ మన బంధు మిత్రులకు కానీ ఆపద కలిగి , ముప్పు ఏర్పడినప్పుడు . 
మనలను , ఇతరులు దూషిస్తున్నా , లేదా భౌతికం గా అంటే ఫిజికల్ గా మనకు హాని కలిగిస్తున్నా , 
మనం ఏవైనా లక్ష్యాలు ఏర్పరుచుకుని , వాటికోసం శ్రమిస్తూ ఉండే సమయం లో  ఏ  కారణం చేత నైనా అంతరాయం కలిగితే, 
మనం ఉండే  సమాజం లో , మన ఆత్మ గౌరవాన్ని కించ పరిచే ఏ  సంఘటన అయినా జరిగినా, 
మనం ఎంతో  శ్రమ కూడ బెట్టిన ధనాన్ని , మనం కోల్పోతున్నా , లేదా నష్ట పోతున్నా కూడా ,
మనం ప్రాణ ప్రదం గా భావించి , ఆచరిస్తున్న ఆశయాలను ఇతరులు గౌరవించ కుండా ,వాటిని వమ్ము చేస్తూ ఉంటే ,
మనం ఉండే చోట , మనకు , ఇతరుల వల్ల అన్యాయం జరిగినా , మనం ఏమీ చేయలేని నిస్సహాయ స్థితి లో ఉన్నప్పుడు , 
మన మీద మనం  కానీ , మనకు సంబంధించిన వారి మీద కానీ మనము  డిసపాయింట్ అయినప్పుడు, 
ఇట్లా అనేక కారణాల వల్ల మనం కోపం తెచ్చుకోవడం జరుగుతుంది , సహజం గా ! 
మనకు వచ్చే ఈ కోపం కూడా , వెంటనే వచ్చే కోపం ఒకటీ ,  కోపం , ఆ సందర్భం లో కనిపించ కుండా , అనేక నెలల తరువాత కానీ , సంవత్సరాల తరువాత కానీ , బయట పడే కోపం ఇంకో రకం !  అంటే ఒక సంఘటన జరిగిన సందర్భం లో అనేక కారణాల వల్ల , ఆ కోపం బహిర్గతం కాకుండా , ఒక బాటిల్ లో పెట్టి మూత పెట్టినట్టు  మనలో నిగూఢ మై ఉండి , ఒక్క సారి ( ఒక సుముహుర్తాన ! ) బయట పడుతుంది ! పైన వివరించినవి కాక ఇంకా ఏవైనా కారణాలు మీకు ప్రధాన మైనవీ , ముఖ్యమైనవీ అనిపిస్తే , తెలియ చేయండి ! 
వచ్చే టపాలో ఇంకొన్ని సంగతులు ! 
 


తన కోపమె … 2.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 16, 2014 at 10:55 ఉద.

తన కోపమె … 2. 

 
కోపం వచ్చినప్పుడు మన శరీరాలు ఎట్లా స్పందిస్తాయి ? 
క్రితం టపాలో చెప్పు కున్నట్టు , మనం , నిత్య జీవితం లో చెందే అనేకమైన అనుభూతులన్నీ కూడా , మన భౌతిక మానసిక , ఇంకా సామాజిక పరిస్థి తులకు అనుగుణం గా జరిగేవే ! మనకు వచ్చే కోపం కూడా, మన  శరీరం లో భౌతికమైన మార్పులు తెస్తుంది. వీటిని, ఫిజియ లాజికల్ మార్పులు అంటారు, వైద్య పరంగా !  శరీరం చెమటలు పట్టడం , గుండె వేగం గా కొట్టుకోవడం, లాంటి లక్షణాలు  మనకు బయటకు ‘ కనబడే ‘ లక్షణాలు ! అంటే  గుండె వేగాన్ని మనం లెక్కించ వచ్చు కదా ! అట్లాగే,  రక్త పీడనం కూడా పెరుగుతుంది , అంటే బీ పీ !  ఇంకా మన శరీరం లో ‘ ఎడ్రి నలిన్ ‘ అనే  జీవ రసాయనం లేదా హార్మోను  కూడా ఎక్కువ గా  విడుదల అవుతుంది. మన రక్తం లో , షుగరు, అంటే చెక్కెర శాతం ఎక్కువ అవుతుంది ! ఈ చర్యలన్నీ కూడా జీవ పరిణామ పరం గా చూస్తే , ఒక జీవిని , అప్రమత్తం చేసే చర్యలు , బయట ఉన్న ‘ అపాయాన్ని ‘ ఎదుర్కోవడానికి ! 
అదే సమయం లో మనకు వచ్చే కోపం , మనలను ,మనకు ముంచి ఉన్న ‘ముప్పు ‘ను ఎదుర్కోవడానికి సిద్ధం చేయడమే కాకుండా , మన ఆలోచనా ధోరణి ని కూడా వేగ వంతం చేస్తుంది !  ఆ సమయం లో, మన ఆలోచనలు దీర్ఘమైనవి గా ఉండక , కేవలం ఆ సందర్భం లో ‘ ఏది తప్పు? ‘  ‘ ఏది ఒప్పు ? ‘ అనే నిర్ణయాల మీదనే కేంద్రీకృతం అయి ఉంటాయి ! అంటే,  మనం ‘ యుక్తా యుక్త ‘ విచక్షణ ‘ ను కోల్పోతామన్న మాట , ఆ సమయాలలో !  ఇంకా వివరం గా చెప్పుకోవాలంటే , మనకు కోపం వచ్చినప్పుడు , మనం కేవలం  త్వరిత గతి ని నిర్ణయాలు తీసుకోవడమే చేస్తాము కానీ , ఆ నిర్ణయాలు  సరి అయినవా కావా అని ఆలోచించే స్థితి లో ఉండము ! 
ఆపదలు పొంచి ఉన్నప్పుడు , ఈ రకం గా ఎక్కువ సమయం తీసుకోకుండా , క్షణికావేశం లో తీసుకునే నిర్ణయాలు , మన భద్రత కు ఉపయోగకరమే అయినప్పటికీ ,  నిత్యజీవితం లో తెచ్చుకునే కోపం , మనం  విచక్షణా జ్ఞానాన్ని  కోల్పోయేట్టు చేస్తుంది !  ఆ సమయాలలో మనం, ఆలోచన కన్నా ముందు ,  చర్యలు తీసుకుంటాము ! we act, before we think ! 
 
వచ్చే టపాలో ఇంకొన్ని సంగతులు ! 


తన కోపమె … 1.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 15, 2014 at 10:04 ఉద.

తన కోపమె … 1. 

 
మనం , మన జీవితాలలో, అనేక సందర్భాలలో, అనేక సమయాలలో సహనం కోల్పోతూ ఉంటాము , కోపం తెచ్చుకుంటూ ఉంటాము !  ఉద్రేక పడుతూ ఉంటాము !  క్రోధం పెంచుకుంటాము !  మరి ఈ కోపం ఏమిటి ? కోపం రావడం మన ఆరోగ్యానికి మంచిదేనా ? తరుచు గా కోపం వస్తే , అది ఏ రకం గా మనలను ప్రభావితం చేస్తుంది ? చీటికీ, మాటికీ కోపం వస్తుంటే , దానికి చికిత్స ఉంటుందా ?  అసలు కోపం ఒక వ్యాధి అనుకోవచ్చా ? అనే విషయాల గురించి తెలుసుకుందాం ! 
 
ఏది కోపం అనబడుతుంది ?:
కోపం , మానవుల లోపల దాక్కున్న వత్తిడిని తెలుపడానికి ఉపయోగించే ఒక శక్తి వంతమైన ఎమోషన్ ! మానవులలో చాలా రకాలైన ఎమోషన్ లు లేదా అనుభూతులు కలుగుతూ ఉంటాయి , సమయం, సందర్భం బట్టి !  ఉద్రేకం , ఆనందం , విషాదం , ఇట్లాంటి ఎమోషన్ లు లేదా అనుభూతులు ! ‘ నాకు కోపం వస్తే పట్ట లేను ‘ అనీ ‘ నాకు కోపం వస్తే అది కట్టలు తెంచు కుంటుంది అనీ , ‘ నాకు కోపం వస్తే , నన్ను నేను కంట్రోలు చేసుకోలేను’  అనీ , ‘ నాకు కోపం వచ్చినపుడు , గట్టిగా ఎడవాలని అనిపిస్తుంది ‘ అనీ  , ఇట్లా , అనేక మంది అనేక రకాలు గా తమ కోపం గురించిచెబుతూ ఉంటారు ! మన అనుభూతులన్నీ కూడా , సహజం గా మన భౌతిక అంటే శారీరిక , మానసిక , ఇంకా సామాజిక పరిస్థితుల కనుగుణం గా  కలుగుతూ ఉంటాయి !  మరి కోపం కూడా మన అనుభూతులలో ఒకటి కనుక , అది కూడా , సహజం గానే ఈ మూడు పరిస్థితులను బట్టి ,  కలుగుతూ ఉంటుంది ! అంటే , మన శారీరిక స్థితి, మన మానసిక స్థితి , మన చుట్టూ ఉండే వాతావరణం , ఈ మూడు పరిస్థితులూ  కలిసి , మన ఇతర అనుభూతులు లేదా  ఎమోషన్స్ లాగానే , మన కోపాన్ని కూడా ప్రభావితం చేస్తాయి ! 
బాగా రద్దీ గా ఉన్న ట్రాఫిక్ లో , అందరూ దోవ కోసం వెయిట్ చేస్తూ ఉంటే , మన పక్క నుంచి , ఎంతో అత్యవసరం ఉన్నట్టు , ఓవర్ టేక్ చేస్తూ , హారన్ అదే పని గా మోగిస్తూ , ముందుకు దూసుకు పోవాలని , శత విధాలు గా ప్రయత్నాలు చేస్తున్న వాహనదారులను చూస్తుంటే , మన అనుభూతి, ‘ కోపం ‘ కాక  ఏమవుతుంది ? రెండు గంటల నుంచి టికెట్ కోసం క్యూ లో నిలబడి ఉంటే , ‘ నేనే మొనగాడిని ‘ అని, టికెట్ కోసం, ఏదో పని ఉందన్నట్టు , ముందుకు దూసుకు పోయే ,  ‘ దేశ వాసులను’ చూస్తుంటే , వేరే అనుభూతి ఎట్లా కలుగుతుంది !? కులం , మతం , ప్రాంతం , పేర్లతో , మనుషులను , ‘ చీల్చి ‘ వేస్తూ , సొంత లాభం అంతా చూసుకుంటూ , పొరుగువాడికి తూట్లు పొడుస్తున్న  ‘ నాయకులను ‘ చూస్తుంటే  కలిగే అనుభూతి కి వేరే పేరు ఎట్లా ఉంటుంది ? 
కోపం ఎట్లా బయట పడుతుంది ? 
మనం , మన భౌతిక స్థితి నీ , మానసిక స్థితినీ , మన పరిసరాలనూ , ఎప్పుడూ బేరీజు , లేదా అంచనా వేసుకుంటూ ఉంటాము ! మన ఆలోచనలను తదనుగుణం గా విస్తృత పరుచుకుంటూ ఉంటాము ! ఆ మూడు పరిస్థితులకూ , మనం ఏ రకం గా  స్పందించాలో కూడా నిర్ణయించు కుంటూ ఉంటాము ! ఆ ఆలోచనలు , అనుభూతులు లేదా ఎమోషన్స్ గా రూపాంతరం చెందుతాయి ! అంటే , మనం నిరంతరం చేస్తున్న ఆలోచనలే , అనుభూతులు గా మారతాయి ! ఈ మార్పులు చాలా తక్కువ సమయం లో జరుగుతూ ఉంటాయి ! అంటే చాలా వేగం గా !  ఈ అనుభూతులు లేదా ఎమోషన్స్ , మనం ఆ పరిస్థితులకు ఏ రకం గా స్పందించాలో నిర్ణయిస్తాయి !  మనం కనుక , ఆ పరిస్థితిని అపాయకరమైనది గా నిర్ణయిస్తే , మనకు భయం అనే అనుభూతి కలుగుతుంది ! అదే , మనకు ఆ పరిస్థితి లో అన్యాయం జరిగిందని కనుక మనం నిర్ణయించుకుంటే , మన అనుభూతి ‘ కోపం’ అవుతుంది ! 
 
 
 
వచ్చే టపా లో ఇంకొన్ని సంగతులు ! 


ఉండే చోటు మీద మమకారం .4.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 9, 2014 at 11:16 ఉద.

ఉండే చోటు మీద మమకారం . 4. 

ఉండే చోటు మీద మనకు ఏర్పడే మమకారం , కేవలం ఆ స్థానం మీదనే కాక , అక్కడ మనం, అక్కడి వ్యక్తులతో కలిగి ఉన్న పరిచయాల మీద కూడా ఆధార పడి ఉంటుందని సామాజిక శాస్త్ర వేత్తల అభిప్రాయం. అనేక మంది శాస్త్ర వేత్తలు ,  ఈ  మమకారం , ప్రధానం గా అక్కడి సమాజం తో మన సంబంధాల మీదా , ఆ తరువాత ఆ స్థానం మీదా ఆధార పడి ఉంటుందని విశద పరిచారు ! 

ఒక ప్రాంతం లో లభించే వసతులూ , అవి ఎంత వరకూ మనం అనుభవిస్తున్నాం అనే విషయాలు కూడా మన మమకారాన్ని , ప్రభావితం చేస్తాయి !  మనకు ఆ ప్రాంతం లో వివిధ కారణాల వల్ల అనేక వత్తిడులను కనుక భరించాల్సి వస్తే , ఆ అనుభవాలు , మనకు, ఆ ప్రాంతం మీద ఏవగింపు కలిగిస్తాయి ! ఆ ప్రాంతం నుంచి ఇంకో చోటికి వెళితే బాగుంటుందేమో అన్న భావన కలిగిస్తాయి !  ఈ వత్తిడులు ,  భౌతికం గా ఉండే ఆవాసం సరి అయినది కాక పోవడం వల్ల కానీ, లేదా అక్కడి వ్యక్తులతో మనం సత్సంబంధాలు ఏర్పరుచుకోలేక పోవడం వలన కానీ అవవచ్చు !  
ఏ కారణాల యినా కూడా , మానవులలో  పరిణామం చెందుతున్న ఈ  ఎటాచ్ మెంట్ స్వభావం , చిన్న తనం నుంచీ వారికి ఉండే గుణాల పరిణామే అని కూడా సామాజిక శాస్త్ర వేత్తలు అభిప్రాయ పడతారు ! పుట్టిన తరువాత నుంచీ , మానవులు సహజం గా , ఒక స్థిరమైన ‘ ఆలంబన ‘ కోసం పరితపిస్తారు ! అంటే, తమను జాగ్రత్త గా చూసుకునే వారి కోసం !  జననం ముందూ , అంటే పిండ దశలో గర్భం లోనూ , జననం తరువాతా , ఈ బాధ్యత సమర్దవంతం గా చేయగలిగేది , ఒక్క తల్లి మాత్రమే !  తల్లి ఒడి లో పిల్లలు పొందే ఆనందమూ , భద్రతా భావమూ , ఇంకెక్కడా  వారికి దొరకదు !  ఆ స్థిరమైన ఆలంబన ఏర్పడితే , అక్కడ నుంచి పిల్లలు తమ పరిసరాలను పరిశీలించడమూ , ఆ పరిసరాలను గురించి అవగాహన ఏర్పరుచుకోవడమూ చేస్తారు !  అంటే ,  వారి తల్లి ( దండ్రుల ) ‘ కను సన్నల ‘ లోనే , తమ పరిసరాలను కూడా గమనించడం అలవాటు చేసుకుంటారు ! అట్లాగే , వారి పెరిగి పెద్దయాక కూడా , ఒక స్థిరమైన ఆలంబన ఏర్పరుచుకుని , పరిసరాలను అర్ధం చేసుకోవడమూ , వాటితో తమ సంబంధాలను ఏర్పరుచుకోవడమూ చేస్తారు !   ఈ దశలో కూడా , వారికి  ఎటాచ్ మెంట్ ఫిగర్స్ ఉంటారు !  అంటే , చిన్న తనం లో తమకు ఏర్పడిన  ఎటాచ్మెంట్ తల్లి దండ్రులతో అయితే , వారు పెరిగే వయసులో కూడా , ఆ రకమైన ఎటాచ్ మెంట్ వ్యక్తులు లేదా ఫిగర్స్ కోసం  అప్రయత్నం గానే వెదుకుతూ ఉంటారు !  అట్లాంటి వ్యక్తులు తారస పడితే , వారి  లక్ష్యాలు సులభం అవుతాయి ! అంటే , వారు స్కూల్ లో ప్రవేశించ గానే ,  వారి తల్లి దండ్రుల లాంటి భావన కలిగించే ఉపాధ్యాయుల సమక్షం లేదా పర్యవేక్షణ లో , వారు ఎక్కువ ప్రభావ శీలురవుతారు ! అట్లా కాక , వారి తల్లి దండ్రుల  వ్యక్తిత్వానికి పూర్తి గా విరుద్ధం గా , క్రూర ప్రవర్తన కలిగి , విద్యార్ధులను  తీవ్రం గా మందలిస్తూ , దండించే వారి లో ‘ ఎటాచ్ మెంట్ ఫిగర్ ‘ అదృశ్యం అయి ,  వత్తిడి కి లోనవుతారు ! అభద్రతా భావన కు గురవుతారు !  వారు చేయవలసిన ఇతర పనులు, అంటే ఇక్కడ చదువుకోవడంలో  , ఆసక్తి చూపరు !
మానవులు పెరుగుతున్న కొద్దీ , ఒక స్థిరమైన స్థానం కోసం కూడా వెదుకుతూ ఉంటారు !  ఆ స్థానాన్ని ఒక  ‘ స్థావరం ‘ అంటే,  ‘ సెక్యూర్ బేస్ ‘ గా చేసుకుని , తమ పరిసరాలను పరిశీలించడ మూ , తమ చుట్టూ ఉన్న సమాజం తో సంబంధాలు ఏర్పరుచుకోవడం  చేస్తారు !  వారు ఉండే చోటు ఒక ‘ తల్లి ఒడి ‘ కావాలని ఆశిస్తారు  ! 
ఈ విధం గా , ప్రతి వ్యక్తి కీ ,  ఎటాచ్ మెంట్ ఫిగర్స్ తో పాటు గా , తాము అభిమానించే , లేదా మమకారం ఏర్పరుచుకున్న ఒక స్థానం కూడా  ఉంటుంది, వారి జీవితం లో ఏదో ఒక దశ లో’   అనే పరిశీలన తో చాలా మంది శాస్త్ర వేత్తలు అంగీకరిస్తారు ! 
 
వచ్చే టపాలో ఇంకొన్ని సంగతులు ! 

 


ఉండే చోటు మీద మమకారం.3.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on మార్చి 2, 2014 at 2:37 ఉద.

ఉండే చోటు  మీద  మమకారం.3. 

 
ఉండే చోటు మీద, మమకారం ఎట్లా ఏర్పడుతుందో  చూద్దాము ! 
ఒక ప్రదేశం లో కొంత కాలం ఉండడం , లేదా ఉంటుండడం జరిగితే , ఆ ప్రదేశం మీద ప్రేమ ఏర్పడుతుంది , ఆపేక్ష ఏర్పడుతుంది ! ఇఫు తువాన్ అనే శాస్త్రజ్ఞుడు , ఈ పరిస్థితి కి ‘ టోపో ఫిలియా’   అని పేరు పెట్టాడు ! కంగారు  పడ నవసరం లేదు, పేరు ను చూసి ! టోపో  = అంటే ఒక ప్రదేశం అని ఫిలియా = అంటే ఇష్టం అనీ అర్ధం ! అంతే ! అంటే, ఈ పరిస్థితి లో మానవులకు ,  ఒక ప్రాంతం లో ఉండడం జరిగిన తరువాత , వారు , ఇతర ‘ ఏ ‘ ప్రాంతాలకు వెళ్లి ఉంటున్నా కూడా , వారికి అంతకు ముందే నచ్చిన ప్రాంతానికి వెళదామనే ఆసక్తి కలుగుతుంది !  ఆ ఆకాంక్ష పెరుగుతుంది !
ఆ చోటి స్మృతులు : 
ఒక చోట కొంత కాలం ఉండడం వల్ల కలిగే అనుభూతుల జ్ఞాపకాలు , ఉదాహరణకు : ఒక ప్రాంతం లో ఉంటూ ఉంటే , ఆ ప్రాంతం లో ఉంటున్న ఇతర వ్యక్తులతో , తమకు కలిగిన అనుభవాలు కూడా వారికి , ఆ ప్రాంతం తో ఒక బంధం ఏర్పరుచుతాయి ! అంటే , ఒక చోటు మీద ఆపేక్ష , లేదా ఎటాచ్ మెంట్ , కేవలం ఆ స్థానానికే పరిమితం అయి ఉండదు ! ఫలానా ప్రాంతం లో తమ జీవితం ఎంతో ప్రశాంతం గా గడచిందనీ , లేదా  అక్కడి మనుషులు ఎంతో మంచి వాళ్ళనీ , తమతో స్నేహ పూర్వకం గా ఉండడమే కాకుండా , తమకు  సమస్యలు ఏర్పడినప్పుడు , తమ వంతుగా , సహాయం కూడా చేశారనీ కూడా , ఆ అనుభవాలను గుర్తు తెచ్చుకుంటూ ఉండడం సహజమే ! 
ఇంతే కాకుండా  ‘ నేను పట్నం మనిషినే ‘ అని కానీ ‘ నేను టౌను మనిషిని ‘ అనుకోవడం కానీ జరిగినప్పుడు , వారు కేవలం ఒక్క పట్నాన్నే కాకుండా , తాము  ఏ పట్టణం లోనైనా నివశించడం ఇష్ట పడే వారిమని తెలియ చేస్తున్నట్టే !  అంటే , వారు ,  పట్నం లో ఉండే   అనేక వసతులకు  అలవాటు అవడమూ , ఇష్టమవడమూ , జరుగుతుంది ! ఉదా: ప్రస్తుతం , హైదరాబాదు లో , వివిధ ప్రాంతాల నుంచి వచ్చి ఉంటున్న వారికి , ఆ రకమైన అనుభూతులు ఏర్పడడానికి కారణం అదే !   వారు , వారి అనుభవాలను ఎప్పుడూ , రాజకీయాలకు అతీతం గా, వారి మనసులలో పదిల పరుచుకుంటారు ! జరుగుతున్న మార్పులు వారిని ప్రభావితం చేస్తున్నది కూడా అందుకే !  
ఆ చోటి ప్రవర్తన : అంటే మనం , మనకు నచ్చిన ప్రాంతాన్ని మళ్ళీ దర్శించినప్పుడు , మనం పొందే వివిధ అనుభూతులు , అనుభవాల కలయికే , మన ప్రవర్తన లో కనిపిస్తుంది ! మనకు ఇష్టం ఉన్న ప్రాంతానికి , ఉదాహరణకు , మన సొంత ఊరు, కొంత కాలం తరువాత  వెళ్ళినప్పుడు , మనకు తెలియకుండానే , మంచి అనుభూతులు పొందుతాము ! ఎక్కడ లేని ఉత్సాహం వస్తుంది , మనకు !  చలాకీ గా తిరుగుతాము ,అక్కడి  మనుషులను కలుస్తాము కూడా ! ఆనందం గా  గడుపు తాము ! దీనినే నాస్టాల్జియా అని కూడా అంటారు ! అంటే , గత అనుభవాలను గుర్తు చేసుకుంటూ ,  ఆనందానుభూతులు పొందడం ! 
అందుకే , ప్రకృతి వైపరీత్యాలు సంభవించినప్పుడు , ఒక చోట ఉన్న ప్రజలు , ఇంకో చోట పునరావాసం చేసుకుంటున్నప్పుడు , ఈ రకమైన ఎటాచ్ మెంట్ , లేదా ఆపేక్షను చూపడమే కాకుండా ,  ఆ అనుభవాలు పొందిన తమ ప్రాంత ప్రజలతో , వాటిని పంచుకుంటారు కూడా ! 
 
వచ్చే టపాలో ఇంకొన్ని సంగతులు ! 
 


ఉండే చోటు మీద ఆపేక్ష ! 2.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on ఫిబ్రవరి 22, 2014 at 10:26 ఉద.

ఉండే చోటు మీద ఆపేక్ష ! 2. 

 
సాధారణం గా , ఉండే చోటు మీద, మనకు ఏర్పడే ఆపేక్ష , అనేక  పరిస్థితుల మీద ఆధార పడి ఉంటుంది ! అంటే, మనం ఉండే చోట , కేవలం ఒక ఇంట్లో ఉంటూ , తలుపులు మూసుకుని , బయటి ప్రపంచం తో సంబంధం లేకుండా , జీవనం సాగిస్తూ ఉంటే ,  మనం ఉండే చోటు, మనలను ఎక్కువ గా ప్రభావితం చేయదు ! కానీ, అధిక శాతం మానవులు , తాము ఉండే చోటు లో అనేక సంబంధాలను ఏర్పరుచు కుని ఉంటారు. ఇంకా ఏర్పరుచు కుంటూ ఉంటారు కూడా !  ఈ సంబంధాలలో , ఇతర మానవులతో ఏర్పరుచుకునే సంబంధాలు అతి ముఖ్యమైనవి ! 
స్క్యానెల్ , గిఫర్డ్ అనే ఇద్దరు సామాజిక మానసిక శాస్త్ర వేత్తలు ,  మానవులు, తాము నివశించే  స్థానం మీద ఏర్పరుచుకునే ఈ ఎటాచ్ మెంట్ లేదా ఆపేక్షను , ప్రధానం గా, మూడు  ప్రభావితం చేస్తాయి అని తేల్చారు ! అవి :  వ్యక్తి గతమైన  సంబంధాలు , పరిస్థితులు , ఇంకా వారు ఉండే స్థానం అని అంటే మూడు P లు ! ( Person , Process and Place  ).
వ్యక్తి గతమైన  సంబంధాలు : ప్రతి మానవుడి కీ తాము , పుట్టి పెరిగిన ప్రాంతం మీద తమకు ఒక ప్రత్యేక మైన అభిమానం , ఆపేక్ష ఉంటాయి ! ఎందుకంటే , తాను , తప్పటడుగులు వేస్తూ, నడక నేర్చుకుంటూ , నడవ గలిగాక , తాను తిరిగిన ప్రాంతాలు  , తన వ్యక్తి గత జీవితం తో పెనవేసుకుని ఉంటాయి ! తను, వెళ్ళిన బడి , దర్శించిన దేవాలయమూ , వెళ్ళిన సినిమా హాలు , విహరించిన పార్కు , చూసిన ప్రత్యేకమైన ప్రాంతాలూ , ఇట్లా తాను ఉండే చోట ఉన్న అనేక ప్రాంతాలు , వ్యక్తి గత ప్రాధాన్యత సంతరించు కుంటాయి !  అందుకే , ప్రతి వ్యక్తీ , తాను ,  ‘ ఆ ‘ ప్రాంతానికి చెందిన వాడినని ‘ ఒక గర్వమూ ఆత్మ విశ్వాసమూ తొ ణికిస లాడుతూ  చెప్పుకుంటాడు ! అంతే కాక , వారు ‘ ఆ ‘ ప్రాంతానికి ‘ చెందినందుకు గర్వ పడుతూ ఉంటారు కూడా ! ఈ వ్యక్తి గతమైన ఎటాచ్ మెంట్ , కేవలం వారి వ్యక్తి గత జీవితం  లో మైలు  రాళ్ళు గానే కాక , వారు , వారి కుటుంబ సభ్యులతో కూడా , ఒకే ప్రాంతం లో ఉండి , అక్కడే పెరుగుతూ ఉంటే , ఆ స్మృతులు కూడా ఎక్కువ బలీయం గా  ఏర్పడి , వారు ఉండే ప్రాంతం తో ముడి పడి పోతుంది !  
అంతే కాక , వారు ఉండే ప్రదేశం లో , వారి వారి సంప్రదాయాలనూ , మత పరమైన అనేక కార్యక్రమాలనూ , పండుగలనూ , ఉత్సాహ భరితం గా , ఆనందం గా గడుపుకున్న క్షణాలు కూడా , వారి హృదయాలలో గా ఢ మైన ముద్రలు వేస్తాయి ! వారి మధుర స్మృతులన్నీ కూడా  వారి మనసులలో , చక్కగా పెయింట్ చేయబడిన వర్ణ చిత్రాలు గా ఉండడమే కాకుండా , బ్యాక్ గ్రౌండ్ ఎప్పుడూ , వారుండే ప్రాంతం , పదిలం గా  అనేక వర్ణాలతో  పెయింట్ చేయబడి ఉంటుంది ! వారుండే ప్రాంతం , చారిత్రక మైనది కూడా అయి ఉంటే , ఆ అనుభూతులు కూడా అక్కడ ఉండే వారికి , ఆ ప్రాంతం మీద తమ ఆపేక్ష ను ఎక్కువ చేస్తుంది  !  
ఒక కుటుంబం గానూ , ఒక  సమాజం గానూ, ఉన్న చోట , వారు జరుపుకునే వేడుకలు , వినోదాలు కూడా , వారు ఉండే చోటు మీద ఎటాచ్ మెంట్ ను కలిగిస్తాయి !  చిన్నతనం లో , స్నేహితులతో కానీ , అన్నదమ్ములతో , అన్నా చెల్లెళ్ళ తో గానీ , గాలి పటాలు ఎగరేసు కోవడమూ , క్రికెట్ ఆడుకోవడమూ , జండా వందనానికి వెళ్ళడమూ , హోలీ ఆడుకోవడమూ , దీపావళి పండగ చేసుకోవడమూ , ఇట్లా అనేక సంఘటనలు , వ్యక్తి జీవితం లో , తాను  ఉండే ప్రాంతం తో ఎటాచ్ అయి ఉంటాయి ! 
వచ్చే టపాలో , మరి,  ఈ ఎటాచ్ మెంట్, ఎట్లా ఏర్పడుతుంది ? అనే విషయం గురించి తెలుసుకుందాం ! 

ఉండే చోటు మీద ఆపేక్ష ! 1.

In ప్ర.జ.లు., మన ఆరోగ్యం., మానసికం, Our Health, Our minds on ఫిబ్రవరి 21, 2014 at 11:09 సా.

ఉండే చోటు మీద ఆపేక్ష  ! 1. 

 
మానవులు ఉండే చోటు మీద,  వారికి కలిగే ఆపేక్ష గురించి శాస్త్రీయం గా ఒక పరిశీలన ! 
మానవులకు తాము నివశించే స్థానం మీద వారికి కలిగే   భావోద్వేగాల బంధమే   ‘ ఉండే చోటు మీద ఆపేక్ష ‘ !  సామాజిక మనస్తత్వం లేదా పర్యావరణ మనస్తత్వం లో  ‘ ఉండే చోటు మీద కలిగే ఆపేక్ష లేదా ఎటాచ్ మెంట్  ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంటుంది ! 
మనం ఉండే చోటు మీద మనకు కలిగే ఈ ఆపేక్ష , మన మీదా , మన  వ్యక్తి గత అనుభవాల మీదా  ఆధార పడి  ఉంటుంది ! అంటే , మనకు ఒక చోటు మీద ఎటాచ్ మెంట్ ఉందంటే ,   ఆ ఎటాచ్ మెంట్  , మన మీదా , మనకు ఆ స్థానం తో కలిగిన అనుభవాల మీదా ఆధార పడి  ఉంటుంది ! సహజం గా మనం ,  ఇతర దేశాల కు వెళ్ళినప్పుడు ,  ఆ యా దేశాల , ప్రాంతాల , జన జీవనాలనూ , జనావాసాలనూ పరిశీలిస్తూ ఉన్నా కూడా , అవకాశం వచ్చి , ఆ యా దేశాలలో ఉండ వలసి వచ్చినా కూడా , ‘ మన దేశమూ కాదు , మన భాషా కాదు !  అని అనుకుంటూ ఉంటాము ! ( మనకు ఆ దేశ భాష వచ్చినా కూడా ! ) ఇట్లా , మనం నివశించే స్థానం మీద , మనకు ఏర్పడే ఎటాచ్ మెంట్ లేదా ఆపేక్ష  కు కారణాలు తెలుసుకోడానికి కొంత పరిశోధన జరిగింది ! 
ష్రో డ ర్  అనే శాస్త్ర వేత్త  ఈ ఎటాచ్ మెంట్ రెండు రకాలు గా ఉంటుందని తెలిపాడు ! ఒకటి మనం ఒక ప్రాంతం లో నివశిస్తూ , ఆ  ప్రాంతం మీద మనకు కలిగే , అనుభూతులూ , భావోద్వేగాలూ , అనుభవాలూ , వీటి ద్వారా ఏర్పడే ఎటాచ్మెంట్ ఒక రకమైనది గానూ , మనం ప్రస్తుతం ఉంటున్న ప్రాంతాన్ని , అంతకు పూర్వం ఉన్న ప్రాంతం తో పోల్చుకుని , మనం ఏర్పరుచుకునే అనుభూతుల ఎటాచ్ మెంట్  ఇంకో రకమైనది గానూ ! అంటే  ఈ రెండో రకమైన ఇష్టం , కేవలం , రెండు స్థానాలనూ పోల్చి ఏర్పరుచుకునే  అభిప్రాయం ! 
మరి మనం ఉండే చోటు మీద మనకు కలిగే ఆపేక్ష , ఎట్లా ఏర్పడుతుంది ? అనే సంగతి ని వచ్చే టపాలో తెలుసుకుందాం !